Sociale woningbouw Middelsee Leeuwarden

Middelsee is het uitbreidingsplan aan de zuidwestzijde van Leeuwarden, naar een stedenbouwkundig ontwerp van West 8. De Friese waterstad geldt als inspiratiebron. In opdracht van een van de kleinste woningbouwverenigingen van Nederland, Stichting Eigen Brood Bovenal, hebben wij een plan gemaakt voor woningen rond twee groene hoven. Een kleinschalige gemeenschap met veel ruimte voor ontmoetingen, en een stoere waterkant met het appartementengebouw als blikvanger. 

Met eenvoudige middelen wordt verschil gecreëerd, waardoor nooit meer dan 2 woningen hetzelfde zijn. De basis is steeds gelijk: een compacte plattegrond, lichtgevoegd rood metselwerk en kloeke witte kozijnen. Verschil maken we met een dakkapel of gemetselde dakopbouw, een dakranddetail, een verbijzondering rond de entree. Het huidige woningbezit van opdrachtgever in de binnenstad van Leeuwarden was tevens een inspiratiebron. Een karakteristieke volksbuurt met veel groen. In ons plan ontmoeten bewoners elkaar rond de privé stoepjes en tuinen met lage hagen, evenals de brede galerijen langs de houten gevel van het appartementengebouw. De gemeenschappelijke fietsenbergingen en deelauto’s dragen eveneens bij aan het gevoel van saamhorigheid.
 

Status gerealiseerd januari 2026
Architecten Krijn Tabbers, Ronald Knappers
Opdrachtgever(s) Stichting Eigen Brood Bovenal
Gerelateerd

Midden in de Vijfhoek, een pittoreske buurt in de binnenstad van Haarlem, ligt een groot pand dat in 1908 werd opgericht door de firma Waaning als fabriek voor Haarlemmer Olie. Inmiddels heeft het pand de status van gemeentelijk monument. Het deel aan de Doelstraat had een representatieve functie. In rijk geornamenteerde kantoorvertrekken werd het bezoek ontvangen dat overtuigd moest raken van de goede eigenschappen van deze wonderolie. Het achterste deel bestond uit magazijn en personeelsvertrekken, en grenst aan een binnenplaats met kokerij. Enkele dagen in het jaar werd hier het zwavelrijke goedje gebrouwen.
Sinds de jaren ’80 is het gebouw in gebruik als woonhuis. De scheiding tussen voor- en achterhuis is doorbroken, maar de sfeer van vroeger is nog goed te herkennen. De nieuwe eigenaar vroeg ons een plan te maken om het gehele pand klaar te maken voor een nieuwe eeuw: energiezuinig, comfortabel, en gericht op het plezier van het wonen, zowel aan de binnentuin als aan de straat. De garagedeuren die afgetimmerd waren vervangen we door royaal beglaasde vouwdeuren. Met vlasisolatie wordt het gebouw van binnen ingepakt. Beglazing wordt vervangen, het dak van buiten geïsoleerd. Warmtepompen en zonnepanelen voorzien in een duurzame energieopwekking. In nauw overleg met Erfgoed blijven karakteristieke elementen behouden. En beginnen de nieuwe bewoners weer een volgend hoofdstuk in de rijke geschiedenis van dit gebouw.

In nauwe samenwerking met restauratie-aannemer Burgy, EPOS advies en energieadviesburo Kroon werd een plan van aanpak opgesteld. Februari 2024 is de verbouw gestart, en zomer 2025 was het klaar.

Meer lezen? Burgy - van werkplaats naar woonhuis

In nauwe samenwerking met de gemeente Leiden heeft VVKH een plan opgesteld voor de transformatie van een voormalige kantoorlocatie aan de Verbeekstraat. Een plek die lange tijd werd gedomineerd door asfalt, parkeerplaatsen en autoverkeer, krijgt een nieuwe toekomst als groen en mensgericht woongebied.

Het plan gaat uit van hergebruik en verdichting van de bestaande kantoorgebouwen. Door voort te bouwen op wat er al is, ontstaat ruimte voor nieuwe woningen én voor een landschappelijke herinrichting van de omgeving. De huidige versteende buitenruimte wordt omgevormd tot een groen verblijfsgebied dat fungeert als overgang en buffer naar de omliggende woonwijken.

Langs de Plesmanlaan sluit het ontwerp aan op de hoogbouwvisie van de gemeente Leiden. Hier vormen nieuwe volumes een stedelijk front aan een belangrijke toegangsroute van de stad. Deze stedelijke schaal contrasteert bewust met het groene en rustige binnengebied, waar de mens centraal staat.

Samen met de ontwikkelingen op de Bio Science Campus aan de overzijde van de Plesmanlaan ontstaat een samenhangend stedelijk ensemble. Het plan draagt bij aan de ontwikkeling van een nieuw stadsdeel waarin wonen, werken en landschap elkaar versterken.

De herontwikkeling van de Verbeekstraat laat zien hoe bestaande kantoorlocaties op een duurzame en realistische manier kunnen worden getransformeerd tot toekomstbestendige woongebieden, met aandacht voor context, leefkwaliteit en langdurig gebruik.

 

thema Complexiteit & Organisatie

Rondom het bestaande winkelcentrum Geesterduin in Castricum worden meer dan 200 woningen gemaakt. Het winkelcentrum krijgt een nieuwe passage met een entree richting het dorp. 

Ruim 300 gelijkvormige portieketageflats hebben plaats gemaakt voor 315 levensloopbestendige woningen, variërend van eengezinswoningen tot appartementen in een toren van 14 lagen. In het wooncomplex zijn verspreid over alle drie de woonblokken diverse zorg- en maatschappelijke voorzieningen opgenomen. Zo zijn er onder andere een fietsenwerkplaats en horeca bemand door werknemers met een verstandelijke beperking. Daarnaast zijn er zorgwoningen voor ouderen en verstandelijk en lichamelijk gehandicapten.  De zorgwoningen worden door verschillende zorginstellingen aangeboden. Deze ondersteunen de bewoners en hebben tevens het beheer over de maatschappelijke voorzieningen.

Bewoners parkeren onder de binnentuinen van de gesloten bouwblokken in twee parkeergarages. Geluidwerende maatregelen in de woningen langs het spoor en de uitvalswegen beperken de overlast van verkeer. Richting de straat en het spoor zijn er met de toegepaste woningtypologieën alleen maar voorkanten.